Dit is een pagina van Natuurplakboek.be

NATUURPLAKBOEK nr 53

Door JOhan Opsomer – 3 januari 2009

Het lijkt zielig en het is het ook een beetje. Vijvertjes liggen dicht, grachten zijn zo hard als beton en plassen hebben enkel nog de functie van een spiegel.
In perioden van langdurige vorst wordt het voor vogels elke dag een beetje moeilijker om water te vinden. Dat water is echt wel noodzakelijk.
Op plekken die echt in de zon en uit de wind liggen kan ijs een beetje smelten, en dat is vaak voldoende voor een zangvogeltje, maar bij ijsdagen is zelfs dat ijszonnetje niet genoeg.
Overlevingsdrang is echter een heel sterk wapen bij alles wat leeft.
Een takje dat onder de rijm zit is een vochtlolly en de ijskristallen smelten in de bek.
In ons vlakke landje is bewegend water zeldzaam en toch. Bewegend water bevriest maar moeilijk.
Veel mensen hebben een vijvertje met een watervalletje. Het is voor vogels een zegen als de eigenaar de waterpomp niet heeft afgezet.
Veel van onze waterlopen zijn bevaarbaar en waar schepen passeren beweegt het water. Die aders van open water zijn dan ook ‘the place to be’ voor heel wat vogels.
Op grotere plassen kan de wind het water een lange tijd open houden. Er ontstaan golfjes en dat is vaak voldoende om enkele graden vorst gedurende een paar dagen te weerstaan.
Ook eenden gaan op die uitnodiging in. Ze gaan er samen troepen en houden het water open door steeds met een aantal dieren rond het randje van het ijs te zwemmen. Dag en nacht, uur aan uur gaat deze levensnoodzakelijke activiteit door.
Het openhouden van een wak kan weken volgehouden worden, als de vorst niet te hard is.
Zangvogels gaan ook deze plekken opzoeken om even te drinken.
En dan komt opa met het kleinkind om de hongerige eendjes te voeren. Het brood wordt op het ijs geworpen en de eenden reageren enthousiast. Daarbij verlaten ze hun taak van ijsbreker en voor je het weet vriest het wak dicht. Rampzalig.
Als je vogels echt wil helpen in de winter, dan is het aanbieden van open water nog zinvoller dan de pinda’s en de vetbollen.
Zout in het water is uit den boze. De schaal ontdooien of leegmaken en vullen met vers, koud water is de boodschap. Warm water bevriest vlugger, ook al lijkt dat tegenstrijdig.

Tekst en fotografie : Johan Opsomer
Stuur een mailtje naar johan.opsomer@pandora.be voor een gratis abonnement, zo krijg je minstens één keer per week een pagina in je mailbox.

Blader doorheen de reeds gepubliceerde pagina's door links op het onderwerp te klikken.